Tarasy
bangkirai.

Konstrukcja — od podłoża do legaru

Trwały taras zaczyna się od podłoża, na którym stanie podkonstrukcja. Dwa najczęstsze warianty: utwardzona płyta betonowa ze spadkiem 1,5–2 procent w stronę odbiorników wody albo nawierzchnia z kostki betonowej, kruszywa stabilizowanego lub żwiru zagęszczonego, na której ustawia się stopy regulowane.

Bezpośrednio na ziemi, bez warstwy izolującej, tarasu bangkirai nie zakładamy nigdy — nawet drewno klasy I trwałości ulega rozkładowi w stałym kontakcie z wilgocią glebową. Minimalny dystans między spodem legara a podłożem to dwa, lepiej trzy centymetry — pozwala to powietrzu krążyć i odprowadzać wilgoć po deszczu.

Legar bangkirai stosujemy o przekroju 42×70 mm (w przypadku konstrukcji nisko nad podłożem) lub 70×70 mm (przy dużych obciążeniach lub konstrukcji uniesionej na stopach). Alternatywą są aluminiowe profile podkonstrukcyjne — lżejsze, niewrażliwe na wilgoć, ale droższe i wymagające bardziej zaawansowanego planowania.

Rozstaw legarów a grubość deski

Najczęstszy błąd projektowy to za rzadko ułożone legary. Bangkirai jest gęste i bardzo twarde, ale przy zbyt dużym rozstawie nawet ten gatunek zaczyna „pracować" w środku rozpiętości — deska delikatnie ugina się pod obciążeniem, a po latach spoiny zaczynają być nierówne.

Rozstaw legarów dla bangkirai

Grubość deski	Rozstaw max	Rekomendowany
21 mm	45 cm	40 cm
25 mm	55 cm	50 cm

W miejscach krytycznych — strefa wejścia, miejsce na meble ogrodowe, brzeg tarasu — rozstaw warto zagęścić do 30–35 cm. To kosztuje kilka procent więcej w warstwie podkonstrukcji, ale daje taras, który po dziesięciu latach pozostaje sztywny i geometryczny.

Mocowanie — klipsy, wkręty kątowe, wkręty czołowe

Trzy systemy mocowania pojawiają się w realizacjach z bangkirai. Każdy ma swoje sytuacje.

Klipsy systemowe

Klips z odpowiedniego materiału (najczęściej kompozyt z włóknem szklanym lub stal nierdzewna) wsuwa się w fabryczne rowki boczne deski i mocuje do legara wkrętem. Powierzchnia tarasu pozostaje całkowicie pozbawiona widocznych łbów — wizualnie najbardziej elegancki sposób. Dystans między deskami wynika z geometrii klipsa (zwykle 4–6 mm), więc dylatacja jest automatyczna.

Wkręty kątowe

Wkręt wbijany pod kątem przez boczną krawędź deski, ukryty pod sąsiednią deską. Widoczne tylko z bardzo bliska. System wymaga większej precyzji montażu — kąt musi być utrzymany, by wkręt trafił w legar bez przebicia przez powierzchnię.

Wkręty czołowe

Wkręt wbijany prostopadle do powierzchni deski, łeb widoczny. Najszybszy montaż, najtrwalsze mocowanie, ale wizualnie najmniej finezyjny. W realizacjach roboczych albo tam, gdzie estetyka łbów nie przeszkadza, jest racjonalnym wyborem. Polecamy wkręty z głowicą torx i wstępnym frezem — pozwala wbić łeb wkrętu lekko poniżej powierzchni, bez wstępnego nawiercania.

Dylatacje i odprowadzenie wody

Drewno tropikalne pracuje nieznacznie, ale pracuje. Bangkirai KD ma stabilność wymiarową bardzo dobrą, ale po dwóch–trzech sezonach deska może zmienić szerokość o ułamki milimetra — w skali metrowej szerokości tarasu daje to kilka milimetrów ruchu. Dylatacje są niezbędne, by ten ruch był kontrolowany.

• Między deskami: 3–6 mm. Klipsy automatycznie zapewniają tę szczelinę. Przy wkrętach czołowych stosujemy klocek dystansowy o grubości 4 mm jako szablon.
• Przy ścianach i krawędziach: 10–15 mm. Szczelinę można przykryć listwą maskującą lub pozostawić widoczną.
• Spadek konstrukcji: 1,5–2 procent (15–20 mm na metr) w jednym kierunku, z dala od budynku. Krytyczne dla odprowadzenia wody deszczowej.

Wodę zbiera się w wpustach liniowych lub pojedynczych odpływach na końcu tarasu. Pod żadnym pozorem nie pozwalamy, by woda zalegała pod deskami — to najszybszy sposób na rozkład legarów i przedwczesne utlenianie spodu deski.

Częste błędy ekipy budowlanej

Bangkirai wybacza wiele, ale są błędy, które zwracają się przeciwko właścicielowi po dwóch–trzech sezonach. Kilka najczęstszych obserwujemy przez lata.

• Brak wstępnego nawiercania przy wkrętach czołowych przy końcach deski. Twarde drewno pęka wzdłuż słojów. Każdy wkręt bliżej niż 50 mm od końca deski wymaga otworu pilotażowego o średnicy 60–70 procent średnicy gwintu.
• Wkręty stalowe zamiast nierdzewnych. Z bangkirai uwalniają się kwasy garbnikowe, które reagują z żelazem — wokół łba wkrętu powstaje czarna plama. Tylko stal A2 (lub A4 w środowisku basenowym) eliminuje ten problem.
• Spodnia strona deski bez ochrony. Powierzchnia spodnia, niewidoczna i niemyta, jest najczęściej miejscem, gdzie deska zaczyna się rozkładać. Profilaktycznie nakładamy preparat ochronny przed montażem.
• Legar bezpośrednio na powierzchni betonowej bez przerywnika. Mokra powierzchnia betonu odprowadza wilgoć do legara — stosujemy podkładki EPDM lub paski folii izolacyjnej.